Strategisch behoud van de maritieme maakindustrie op Europees niveau vergt meer dan 10–15% kostenreductie en slimmere samenwerking. Geopolitieke ontwikkelingen en grondstoffenschaarste drukken ons met de neus op de feiten dat de wereld is veranderd. Slimmer omgaan met materialen is daarmee geen ‘nice to have’, maar essentieel voor een strategisch autonome, toekomstbestendige en concurrerende maritieme sector.
Op 11 september namen we beslissers uit de maritieme sector mee in de kansen, uitdagingen en urgentie van slimmer omgaan met materialen en waardebehoud, om de sector in alle opzichten toekomstbestendiger te maken.
Grondstoffen en kritieke afhankelijkheden op de agenda
Tijdens deze sessie zetten we vanuit het programma Maritiem Circulair, samen met Allard Castelein, speciaal gezant Kritieke Materialen, grondstoffenschaarste en kritieke afhankelijkheden op de strategische maritieme agenda. Hoe ziet de internationale context eruit en hoe raakt dit de maritieme sector? Waar zitten blinde vlekken en waar is actie nodig? Waar liggen kansen en waar gaat het knellen?
Want het mitigeren van afhankelijkheden komt vaak met een prijskaartje. Tegelijkertijd creëren de Clean Industry Act en de aankomende Circular Economy Act momentum om dit stevig te agenderen op de aankomende Europese sectoragenda.
Drie pijlers voor een sterkere sector
We bespraken het belang van meer aandacht voor grondstoffen op basis van drie pijlers:
• Strategische autonomie: bewustwording en urgentie rond de noodzaak om in beeld te brengen welke ketens en productgroepen daadwerkelijk afhankelijk zijn van kritieke materialen en hier actief mee aan de slag te gaan.
• Commercieel: businesskansen creëren, nu en in de toekomst, door besparing en slimmer ontwerp, retrofitting en hoogwaardig hergebruik. Bovendien biedt dit kansen om jongeren en zij-instromers naar de sector te trekken en onze internationale koploperspositie te versterken.
• Duurzamer varen én maken: bewustzijn creëren dat de ‘materiaalkant’ van de maritieme maakindustrie – zoals scheepsbouw, onderhoud, reparatie en retrofit – een belangrijke maar vaak onderbelichte rol speelt in de totale CO₂-voetafdruk van de sector. 15–30% van de levenscyclusuitstoot van een schip, en daarmee een significant aandeel, komt uit materiaalproductie, bouw en sloop (bron: ICCT, CE Delft, IEA).
Vervolgstappen voor beleid en sector
Daarna gingen we in discussie over:
• Hoe kritiek is ‘kritiek’ en hoe zal dit zich manifesteren in de maritieme sector?
• Waar zijn we kwetsbaar? En waar liggen juist kansen?
• Wat zijn logische vervolgstappen?
Daarbij pleitten wij voor meer ruimte en middelen in beleid (o.a. in SAMMI) voor visievorming, het creëren van meer inzicht in (kritieke) afhankelijkheden van onze strategische segmenten en actie op gerichte praktijken die een circulaire maritieme sector mogelijk maken.
Meer weten
Neem contact op via [email protected].
Over de Maritieme Raad
Leden van de Maritieme Raad zijn beslissers uit de maritieme sector, zowel op C-level in het bedrijfsleven als bij overkoepelende branches en kennis- en onderwijsinstellingen, die vier keer per jaar samenkomen om de strategische lijnen voor de sector uit te zetten.
Ook de Commandant der Zeestrijdkrachten maakt deel uit van de raad en sinds de oprichting van het Rijksregiebureau sluit ook Dimitri van Rijn (EZK) regelmatig aan.
Over Maritiem Circulair
Maritiem Circulair is een meerjarig programma van Maritime Sisters en BlueCity, dat circulariteit structureel op de maritieme agenda zet. Het programma bouwt voort op een verkenning onder 30 marktpartijen, die liet zien dat de sector al volop in beweging is en grote kansen biedt voor verdere opschaling.
